అథ శ్రీమద్దేవీభాగవతే ద్వాదశస్కంధే ద్వాదశోఽధ్యాయః || వ్యాస ఉవాచ | తదేవ దేవీసదనం మధ్యభాగే విరాజతే | సహస్రస్తంభసంయుక్తాశ్చత్వారస్తేషు మండపాః || ౧ || శృంగారమండపశ్చైకో ముక్తిమండప ఏవ చ | జ్ఞానమండపసంజ్ఞస్తు తృతీయః పరికీర్తితః || ౨ || ఏకాంతమండపశ్చైవ చతుర్థః పరికీర్తితః | నానావితానసంయుక్తా నానాధూపైస్తు ధూపితాః || ౩ || కోటిసూర్యసమాః కాంత్యా భ్రాజంతే మండపాః శుభాః | తన్మండపానాం పరితః కాశ్మీరవనికా స్మృతా || ౪ || మల్లికాకుందవనికా యత్ర పుష్కలకాః స్థితాః | అసంఖ్యాతా మృగమదైః పూరితాస్తత్స్రవా నృప || ౫ || మహాపద్మాటవీ తద్వద్రత్నసోపాననిర్మితా | సుధారసేన సంపూర్ణా గుంజన్మత్తమధువ్రతా || ౬ || హంసకారండవాకీర్ణా గంధపూరితదిక్తటా | వనికానాం సుగంధైస్తు మణిద్వీపం సువాసితమ్ || ౭ || శృంగారమండపే దేవ్యో గాయంతి వివిధైః స్వరైః | సభాసదో దేవవరా మధ్యే శ్రీజగదంబికా || ౮ || ముక్తిమండపమధ్యే తు మోచయత్యనిశం శివా | జ్ఞానోపదేశం కురుతే తృతీయే నృప మండపే || ౯ || చతుర్థమండపే చైవ జగద్రక్షావిచింతనమ్ | మంత్రిణీసహితా నిత్యం కరోతి జగదంబికా || ౧౦ || చింతామణిగృహే రాజన్ శక్తితత్త్వాత్మకైః పరైః | సోపానైర్దశభిర్యుక్తో మంచకోఽప్యధిరాజతే || ౧౧ || బ్రహ్మా విష్ణుశ్చ రుద్రశ్చ ఈశ్వరశ్చ సదాశివః | ఏతే మంచఖురాః ప్రోక్తాః ఫలకస్తు సదాశివః || ౧౨ || తస్యోపరి మహాదేవో భువనేశో విరాజతే | యా దేవీ నిజలీలార్థం ద్విధాభూతా బభూవ హ || ౧౩ || సృష్ట్యాదౌ తు స ఏవాయం తదర్ధాంగో మహేశ్వరః | కందర్పదర్పనాశోద్యత్కోటికందర్పసుందరః || ౧౪ || పంచవక్త్రస్త్రినేత్రశ్చ మణిభూషణభూషితః | హరిణాభీతిపరశూన్వరం చ నిజబాహుభిః || ౧౫ || దధానః షోడశాబ్దోఽసౌ దేవః సర్వేశ్వరో మహాన్ | కోటిసూర్యప్రతీకాశశ్చంద్రకోటిసుశీతలః || ౧౬ || శుద్ధస్ఫటికసంకాశస్త్రినేత్రః శీతలద్యుతిః | వామాంకే సన్నిషణ్ణాస్య దేవీ శ్రీభువనేశ్వరీ || ౧౭ || నవరత్నగణాకీర్ణకాంచీదామవిరాజితా | తప్తకాంచనసన్నద్ధవైదూర్యాంగదభూషణా || ౧౮ || కనచ్ఛ్రీచక్రతాటంకవిటంకవదనాంబుజా | లలాటకాంతివిభవవిజితార్ధసుధాకరా || ౧౯ || బింబకాంతితిరస్కారిరదచ్ఛదవిరాజితా | లసత్కుంకుమకస్తూరీతిలకోద్భాసితాననా || ౨౦ || దివ్యచూడామణిస్ఫారచంచచ్చంద్రకసూర్యకా | ఉద్యత్కవిసమస్వచ్ఛనాసాభరణభాసురా || ౨౧ || చింతాకలంబితస్వచ్ఛముక్తాగుచ్ఛవిరాజితా | పాటీరపంకకర్పూరకుంకుమాలంకృతస్తనీ || ౨౨ || విచిత్రవివిధాకల్పా కంబుసంకాశకంధరా | దాడిమీఫలబీజాభదంతపంక్తివిరాజితా || ౨౩ || అనర్ఘ్యరత్నఘటితముకుటాంచితమస్తకా | మత్తాలిమాలావిలసదలకాఢ్యముఖాంబుజా || ౨౪ || కళంకకార్శ్యనిర్ముక్తశరచ్చంద్రనిభాననా | జాహ్నవీసలిలావర్తశోభినాభివిభూషితా || ౨౫ || మాణిక్యశకలాబద్ధముద్రికాంగుళిభూషితా | పుండరీకదళాకారనయనత్రయసుందరీ || ౨౬ || కల్పితాచ్ఛమహారాగపద్మరాగోజ్జ్వలప్రభా | రత్నకింకిణికాయుక్తరత్నకంకణశోభితా || ౨౭ || మణిముక్తాసరాపారలసత్పదకసంతతిః | రత్నాంగుళిప్రవితతప్రభాజాలలసత్కరా || ౨౮ || కంచుకీగుంఫితాపారనానారత్నతతిద్యుతిః | మల్లికామోదిధమ్మిల్లమల్లికాలిసరావృతా || ౨౯ || సువృత్తనిబిడోత్తుంగకుచభారాలసా శివా | వరపాశాంకుశాభీతిలసద్బాహుచతుష్టయా || ౩౦ || సర్వశృంగారవేషాఢ్యా సుకుమారాంగవల్లరీ | సౌందర్యధారాసర్వస్వా నిర్వ్యాజకరుణామయీ || ౩౧ || నిజసంల్లాపమాధుర్యవినిర్భర్త్సితకచ్ఛపీ | కోటికోటిరవీందూనాం కాంతిం యా బిభ్రతీ పరా || ౩౨ || నానాసఖీభిర్దాసీభిస్తథా దేవాంగనాదిభిః | సర్వాభిర్దేవతాభిస్తు సమంతాత్పరివేష్టితా || ౩౩ || ఇచ్ఛాశక్త్యా జ్ఞానశక్త్యా క్రియాశక్త్యా సమన్వితా | లజ్జా తుష్టిస్తథా పుష్టిః కీర్తిః కాంతిః క్షమా దయా || ౩౪ || బుద్ధిర్మేధా స్మృతిర్లక్ష్మీర్మూర్తిమత్యోఽంగనాః స్మృతాః | జయా చ విజయా చైవాప్యజితా చాపరాజితా || ౩౫ || నిత్యా విలాసినీ దోగ్ధ్రీ త్వఘోరా మంగళా నవా | పీఠశక్తయ ఏతాస్తు సేవంతే యాం పరాంబికామ్ || ౩౬ || యస్యాస్తు పార్శ్వభాగే స్తో నిధీ తౌ శంఖపద్మకౌ | నవరత్నవహా నద్యస్తథా వై కాంచనస్రవాః || ౩౭ || సప్తధాతువహా నద్యో నిధిభ్యాం తు వినిర్గతాః | సుధాసింధ్వంతగామిన్యస్తాః సర్వా నృపసత్తమ || ౩౮ || సా దేవీ భువనేశానీ తద్వామాంకే విరాజతే | సర్వేశత్వం మహేశస్య యత్సంగాదేవ నాన్యథా || ౩౯ || చింతామణిగృహస్యాస్య ప్రమాణం శృణు భూమిప | సహస్రయోజనాయామం మహాంతస్తత్ప్రచక్షతే || ౪౦ || తదుత్తరే మహాశాలాః పూర్వస్మాద్ద్విగుణాః స్మృతాః | అంతరిక్షగతం త్వేతన్నిరాధారం విరాజతే || ౪౧ || సంకోచశ్చ వికాశశ్చ జాయతేఽస్య నిరంతరమ్ | పటవత్కార్యవశతః ప్రళయే సర్జనే తథా || ౪౨ || శాలానాం చైవ సర్వేషాం సర్వకాంతిపరావధి | చింతామణిగృహం ప్రోక్తం యత్ర దేవీ మహోమయీ || ౪౩ || యే యే ఉపాసకాః సంతి ప్రతిబ్రహ్మాండవర్తినః | దేవేషు నాగలోకేషు మనుష్యేష్వితరేషు చ || ౪౪ || శ్రీదేవ్యాస్తే చ సర్వేఽపి వ్రజంత్యత్రైవ భూమిప | దేవీక్షేత్రే యే త్యజంతి ప్రాణాన్దేవ్యర్చనే రతాః || ౪౫ || తే సర్వే యాంతి తత్రైవ యత్ర దేవీ మహోత్సవా | ఘృతకుల్యా దుగ్ధకుల్యా దధికుల్యా మధుస్రవాః || ౪౬ || స్యందంతి సరితః సర్వాస్తథామృతవహాః పరాః | ద్రాక్షారసవహాః కాశ్చిజ్జంబూరసవహాః పరాః || ౪౭ || ఆమ్రేక్షురసవాహిన్యో నద్యస్తాస్తు సహస్రశః | మనోరథఫలా వృక్షా వాప్యః కూపాస్తథైవ చ || ౪౮ || యథేష్టపానఫలదా న న్యూనం కించిదస్తి హి | న రోగపలితం వాపి జరా వాపి కదాచన || ౪౯ || న చింతా న చ మాత్సర్యం కామక్రోధాదికం తథా | సర్వే యువానః సస్త్రీకాః సహస్రాదిత్యవర్చసః || ౫౦ || భజంతి సతతం దేవీం తత్ర శ్రీభువనేశ్వరీమ్ | కేచిత్సలోకతాపన్నాః కేచిత్సామీప్యతాం గతాః || ౫౧ || సరూపతాం గతాః కేచిత్సార్ష్టితాం చ పరే గతాః | యా యాస్తు దేవతాస్తత్ర ప్రతిబ్రహ్మాండవర్తినామ్ || ౫౨ || సమష్టయః స్థితాస్తాస్తు సేవంతే జగదీశ్వరీమ్ | సప్తకోటిమహామంత్రా మూర్తిమంత ఉపాసతే || ౫౩ || మహావిద్యాశ్చ సకలాః సామ్యావస్థాత్మికాం శివామ్ | కారణబ్రహ్మరూపాం తాం మాయాశబలవిగ్రహామ్ || ౫౪ || ఇత్థం రాజన్ మయా ప్రోక్తం మణిద్వీపం మహత్తరమ్ | న సూర్యచంద్రౌ నో విద్యుత్కోటయోఽగ్నిస్తథైవ చ || ౫౫ || ఏతస్య భాసా కోట్యంశకోట్యంశేనాపి తే సమాః | క్వచిద్విద్రుమసంకాశం క్వచిన్మరకతచ్ఛవి || ౫౬ || విద్యుద్భానుసమచ్ఛాయం మధ్యసూర్యసమం క్వచిత్ | విద్యుత్కోటిమహాధారా సారకాంతితతం క్వచిత్ || ౫౭ || క్వచిత్సిందూరనీలేంద్రమాణిక్యసదృశచ్ఛవి | హీరసారమహాగర్భధగద్ధగితదిక్తటమ్ || ౫౮ || కాంత్యా దావానలసమం తప్తకాంచనసన్నిభమ్ | క్వచిచ్చంద్రోపలోద్గారం సూర్యోద్గారం చ కుత్రచిత్ || ౫౯ || రత్నశృంగిసమాయుక్తం రత్నప్రాకారగోపురమ్ | రత్నపత్రై రత్నఫలైర్వృక్షైశ్చ పరిమండితమ్ || ౬౦ || నృత్యన్మయూరసంఘైశ్చ కపోతరణితోజ్జ్వలమ్ | కోకిలాకాకలీలాపైః శుకలాపైశ్చ శోభితమ్ || ౬౧ || సురమ్యరమణీయాంబులక్షావధిసరోవృతమ్ | తన్మధ్యభాగవిలసద్వికచద్రత్నపంకజైః || ౬౨ || సుగంధిభిః సమంతాత్తు వాసితం శతయోజనమ్ | మందమారుతసంభిన్నచలద్ద్రుమసమాకులమ్ || ౬౩ || చింతామణిసమూహానాం జ్యోతిషా వితతాంబరమ్ | రత్నప్రభాభిరభితో ధగద్ధగితదిక్తటమ్ || ౬౪ || వృక్షవ్రాతమహాగంధవాతవ్రాతసుపూరితమ్ | ధూపధూపాయితం రాజన్మణిదీపాయుతోజ్జ్వలమ్ || ౬౫ || మణిజాలకసచ్ఛిద్రతరలోదరకాంతిభిః | దిఙ్మోహజనకం చైతద్దర్పణోదరసంయుతమ్ || ౬౬ || ఐశ్వర్యస్య సమగ్రస్య శృంగారస్యాఖిలస్య చ | సర్వజ్ఞతాయాః సర్వాయాస్తేజసశ్చాఖిలస్య చ || ౬౭ || పరాక్రమస్య సర్వస్య సర్వోత్తమగుణస్య చ | సకలాయా దయాయాశ్చ సమాప్తిరిహ భూపతే || ౬౮ || రాజ్ఞ ఆనందమారభ్య బ్రహ్మలోకాంతభూమిషు | ఆనందా యే స్థితాః సర్వే తేఽత్రైవాంతర్భవంతి హి || ౬౯ || ఇతి తే వర్ణితం రాజన్మణిద్వీపం మహత్తరమ్ | మహాదేవ్యాః పరం స్థానం సర్వలోకోత్తమోత్తమమ్ || ౭౦ || ఏతస్య స్మరణాత్సద్యః సర్వం పాపం వినశ్యతి | ప్రాణోత్క్రమణసంధౌ తు స్మృత్వా తత్రైవ గచ్ఛతి || ౭౧ || అధ్యాయపంచకం త్వేతత్పఠేన్నిత్యం సమాహితః | భూతప్రేతపిశాచాదిబాధా తత్ర భవేన్న హి || ౭౨ || నవీనగృహనిర్మాణే వాస్తుయాగే తథైవ చ | పఠితవ్యం ప్రయత్నేన కళ్యాణం తేన జాయతే || ౭౩ || ఇతి శ్రీమద్దేవీభాగవతే మహాపురాణే ద్వాదశస్కంధే మణిద్వీపవర్ణనం నామ ద్వాదశోఽధ్యాయః ||